saul kripke

Saul Kripke Kimdir?

Saul Aaron Kripke(1940-…) Amerikalı analitik filozoftur. Princeton ve New York City üniversitelerinde görev yapmış, matematiksel mantık, formel mantık, dil felsefesi, epistmoloji konularında çalışmıştır.

Bu gerçekten güzel bir teori. Sanırım sahip olduğu tek kusur muhtemelen tüm felsefi teoriler için ortak, yanlış olması. Onun yerine başka bir teori önerdiğimden şüphelenebilirsiniz; ama umarım hayır, çünkü bir teoriyse bunun da yanlış olduğuna eminim.

Naming and Necessity (1980, p. 64)

Hayatı

13 Kasım 1940’ta New York’ta doğdu. Babası bir sinagog’un yönetiminde yer alırken annesi çocuklar için Yahudi kitapları hazırlıyordu. Saul Omaha Central Lisesi’nden mezun oldu. Öğretmenleri tarafından dahi olarak nitelendirilmişti. Antik İbraniceyi 6 yaşında öğrenmiş.(İnançlı bir Yahudi olduğunu da belirtir.) Shakespeare’in tüm eserlerini 9 yaşında okumuş, İlkokulu bitirmeden Descartes uzmanı olmuştu. Kipler mantığında bütünlük teoremini 17 yaşında yazmış ve sonraki yıl yayımlamıştı.

1962’de Harvard Üniversitesi’nden matematik diplomasıyla mezun oldu. Bir süre Harvard’da öğretim görevlisi oldu. 68’de New York’taki Rockfeller Üniversitesi’ne, 78’de Princeton, 2002’de New York Şehir City Üniversitesi’ne geçti. Behrman Ödülü, Schock Ödülü ve çok sayıda fahri doktora ile ödüllendirildi. Amerikan Bilimler Akademisi üyesidir.

Kesin bilgi edinme sorularının olması veya dilin doğruluk değeri boşluklarını ele alması konularında şüpheliyim… Biz şu anda bir doğruluk şeması aramıyoruz.

Philosophical Troubles (2011, p. 95)

Çalışmaları

Nicelik olarak az sayıda yayın yapan Kripke’nin çalışmaları dört başlıkta toplanabilir.

  1. Kipler mantığı ve ilgili literatür için Kripke semantiği , gençliğinden başlayarak makaleler yayımladı.
  2. 1970 Princeton dil felsefesi dersleri , Naming and Necessity (Adlandırma ve Gereklilik) adıyla 1972 ve 1980’de yayınlamlandı.
  3. Wittgenstein hakkındaki yorumları.
  4. Gerçeklik Kuramı

Türkçede yayımlanan kitapları: Adlandırma&Zorunluluk, Wittgenstein- Kurallar ve Özel Dil.

Sadece oturup yazmaktan nefret ediyorum – bunu(çalışmayı) okulda yapmalıydım. Artı, korkunç bir el yazım var.

https://www.nytimes.com/2006/01/28/books/philosopher-65-lectures-not-about-what-am-i-but-what-is-i.html

Felsefesi

Semantik ve kipler mantığı üzerine çalışmalarıyla tanındı. Gereklilik ve olasılık konularına odaklandı. Lisedeyken yazdığı ve  Journal of Symbolic Logic  dergisinde yayımlanan (A Completeness Theorem for Modal Logic ) Kipler Mantığı için Bir Bütünlük Teoremi makalesi erken dönemdeki ilgisinin bir özetini oluşturur. Matematik alanında matematiksel sezgicilik, kümeler kuramı, sınırsız özyineleme(transfinite recursion) konularında çalıştı. Üniversitede mantık ve dil felsefesi dersleri verdi. En ünlü eseri Adlandırma ve Zorunluluk’ta Princeton’daki derslerinde değindiği gereklilik ve imkan sorunlarını anlattı. Eserde analitik felsefenin şu sorunları irdelediğini belirtmiştir. İsimler dünyadaki şeylere nasıl atıfta bulunur? ( Niyetlilik sorunu) Önceden bilinebilecek tüm ifadeler mutlaka doğru mu ve posteriori olarak bilinen tüm ifadeler koşullu olarak doğru mudur? Nesneler (insanlar dahil) herhangi bir önemli özelliğe sahip midir?Kimliğin(Özdeşliğin) doğası nedir? Doğal tür terimleri nasıl ifade edilir ve ne anlama gelir?

Özel isimler katı işaretçilerdir.

https://en.wikipedia.org/wiki/Rigid_designator

Kaynakça

Yorum Yapın